-> U bent hier:   Armsein  - -  Vertakkingsseinen  - -  vertakkingsseinen SS

VERTAKKINGSSEINEN STAATSSPOORWEGEN

©2007 Gerard van de Weerd



De Staatsspoorwegen kenden geen vertakkingseinen naast elkaar, zoals dat bij de Hollandsche Spoorweg Maatschappij gebruikelijk was. Zij hadden een wat lastiger systeem van armseinen onder elkaar. Soms maakten ook wisselseinen deel uit van een dergelijk vertakkingsbeeld.
Bij een station zou het kunnen gebeuren dat een trein, welke normaal hier niet hoeft te stoppen en mag doorrijden om de een of andere reden opgehouden moet worden. Misschien zal hij zelfs op een zijspoor worden binnengenomen. Wordt dit niet tijdig duidelijk aangegeven, dan bestaat de kans dat een aftakkend wissel met te grote snelheid bereden zal worden met alle gevolgen van dien.

De SS had hiervoor een redelijk simpele oplossing, namelijk de combinatie van een inrijsein met een hoog wisselsein bij de uiterste wissels.
Aan de stand van het inrijsein ziet de treinmachinist of hij het station mag binnenkomen. Door de stand van het hoogwisselsein weet hij of de trein te maken krijgt met een normale of anders een aftakkende wisselstand. En deze laatste dient met lage snelheid genomen te worden.
In dit voorbeeld moet het rechterspoor met lagere snelheid bereden worden, de machinist dient daarbij ook de stand van het wissel te letten. Dankzij het oefenen van de wegbekendheid weten de machinisten de plaats en betekenis van de seinen van elk station die ze tijdens hun dienst aandeden.
De armseinen zijn hier al aan de rechterkant van de spoorbaan weergegeven, met andere woorden, de situatie tijdens NS-tijd wordt uitgebeeld. Van oorsprong stonden bij de SS alle seinen links van het spoor. Dit was nog een overblijfsel van de Engelse invloed. Ook de machinst stond daarbij links en de stoker verrichte aan de rechterkant van de stoomloc zijn werk.

wisselhandel seinhandel  

De seinhuiswachter dient wel op te letten wanneer hij dit wissel bedient. Als over dit uiterste wissel nog een trein rijdt en de wachter wil dit wissel omleggen, dan ............
Dus ook vroeger diende er wel degelijk opgelet te worden.



Vertakkingshoofdseinen

Een vertakkingssein beveiligt een splitsing, dus waar een spoor zich via wissels splitst in twee of meer sporen. (Meerdere sporen die samenkomen tot een spoor worden beveiligd door "gewone" afstandsseinen).
Bij de SS werden de vertakkingsseinen onder elkaar geplaatst. Het tellen liep van boven naar beneden en de sporen van links naar rechts. Met andere woorden, het bovenste sein stond voor het meest linkse spoor en het onderste voor het meest rechtse. Sporen waarvoor een snelheidsbeperking stond kregen een kortere arm dan sporen welke wel met normale snelheid bereden mochten worden.
Als dit seinenstelsel door een voorsein werd voorafgegaan, dan was dit een normaal voorsein. Het speciale vertakkingsvoorsein met twee armen en aparte bril werd pas in de NS-periode ingevoerd.





doorgaand hoofdspoor




aftakkend spoor
(lagere snelheid)
wissel
handel
seinhandel hoofdspoor seinhandel aftakkend spoor